تعریف از توانایی‌های نخستین هوش هیجانی در سال 1990 با كارهای سالووی شروع شد. این تعریف اولیه از یك رویكرد دو بخشی استفاده می‌كرد، اول بحث در مورد فرآیند كلی اطلاعات هیجانی و دوم تعیین مهارت‌های درگیر در این فرآیند. نسخه اولیه تعاریف در زیر آمده:

«نوعی فرآیند اطلاعات هیجانی كه ارزیابی دقیق هیجانات خود و دیگران، ابراز مناسب و سازگارانه هیجانات به نحوی كه طول عمر را افزایش دهد، در بر می‌گیرد». (سیاروچی، فورگاس، 2001)

به اعتقاد بار ـ آن (1999) هوش هیجانی مجموعه‌ای از توانایی‌ها، قابلیت‌ها و مهارت‌هایی است كه برای سازگاری مؤثر با محیط و كسب موفقیت در زندگی تجهیز می‌كند.